,zaman yönetimi
1-ZAMANINIZ
NİÇİN SİZİN İÇİN ÖNEMLİ OLMALI?
Zaman
hayattır. Hiç bir saniye geri gelmez. Zamanı, harcanan para gibi görmek
lazımdır. Bu kitap da zaten bunu anlatmaya çalışmaktadır. Bu kitabın yazarı
olarak ben size olan zamanınızdan fazlasını veremem. Hepimiz haftada 168 saat
ile yaşamak zorundayız. Ama olan zamanınızı daha etkili kullanmanıza yardımcı
olabilirim. Haydi başlayalım o zaman!
2-KAZANCINIZ:
HAYATINIZIN KONTROLÜ
Zamanınızı
kontrolden kastettiğim şey, ne çok sıkı ne de çok gevşek olmalıdır. Bunu çok
sıkılmış elle serbest kalmış ele benzetebilirsiniz. İki durum da zararlıdır.
Önemli olan hareketlerin yavaşça yapılmasıdır. Hedef dengeli kontroldür. Fazla
organize kişi, iş bitirici ve saat kurdu; alın size üç tane aşırı tip. Fakat
bunlardan hiç biri hoş değildir. Çünkü insan her zaman aynı kalamaz. Şartlara
göre davranışları da değişir. Bu kitapta sunulan önerilerin uygulanmasında son
kararı siz vereceksiniz. Size uygun gelenleri seçebilirsiniz. Bu kitabın gayesi
nasıl daha çok değil de daha akıllı çalışabileceğini ve sonunda kendiniz,
aileniz ve ev arkadaşınız için; ya da “zamanınız olmadığı için”
sürekli ertelediğiniz rüyanız için daha fazla zamana sahip olduğunuzu
gösterecektir.
3-KENDİNİZİ
KOYVERİN;KAÇIN AMA YA DA KARAR VERİN
Çok yakın
bir geçmişe kadar insanların hayatlarını gereksinimleri yönlendiriyordu. Bugün
insanlar daha çok seçeneklerle karşılaşmaktadır. Önümüzde yapmamız istenen çok
şeyler vardır. Yani herkes zamanımızın bir kısmını istiyor. Fakat tabii ki
kabul etmek gerekir ki, bazen başkalarının yapmanızı istediği şeyleri yapmanız
gerekir. Ama her zaman değil. Siz bunlardan yapmak istediklerinizi yapın.
Hayatınızda konumlarınız devamlı surette değişmektedir. Öyleyse kendinizi yeni
şartlara karşı hazırlamalısınız. Geçmiş konumunuzdan çok şimdiki konumunuz için
zaman seçimleri yaptığınızda anın olmak istemelisiniz. Bazen istekleriniz
çatıştığınızda insana karar verme işi zor gelmektedir. Bu durumlarda ne olursa
olsun insan karar verebilmeyi öğrenmesi gereklidir. Belirli sosyal kararları
niçin verdiğinizin farkında mısınız ? İşte size olasılıklardan birkaçı:
Alışkanlık, Başkalarının talepleri, Kaçışçılık, Anlık durum, İhmal ve Bilinçli
karar. Bu kararlardan hoşlanabilirsiniz. Fakat bu kararların sonuçlarından
memnun değilseniz daha fazla bilinçli çaba gerekli demektir. Zor durumlarda
kendinizi koyuvermek hayale dalmak ya da kaçmak ne kadar da çekici gelir
insana. Ama gerçekten yapmak istediğiniz bu mu ? Bir alternatif var. Kendinizi
koyuverebilir ya da kaçabilirsiniz; ama karar da verebilirsiniz.
4-KONTROL PLANLAMAYLA
BAŞLAR
Kontrol
planlama ile başlar. Planlama bir konuda şimdiden bir şeyler yapabilmeniz için
geleceği bugüne taşımaktır. Planlama yaparken profesyonellerden ders almak
lazımdır. tıpkı bir profesyonel bir fotoğrafçı gibi. Planlamayı Planlama
yaparken profesyonellerden ders almak lazımdır. tıpkı bir profesyonel bir
fotoğrafçı gibi. Planlamayı düşünmekten ziyade yazarak listeler oluşturmak
gerekir. Planlamada ABC öncelik sistemini kullanın işleri önceliklerine göre
ABC harfleri olarak harflendirin. Tahmin ederim ki çok istifadeli olacaktır.
5-HAYATTAN GERÇEKTEN
NELER İSTİYORSUNUZ ?
Yazılı
bir hayattaki hedefler saptaması, gerçekte ne yapmak istediğinizi keşfetmenize
bunu gerçekleştirmek için motive olmanıza yardımcı olacak ve harcadığınız
zamanlara bir anlam kazandıracaktır. yazılmayan hedefler çoğunlukla “seyahat” ya
da” milyoner olmak” gibi net olmayan ve ütopik hayaller olarak kalırlar.
Hayattaki hedeflerimiz hakkında alıştırmalar yapmalıyız. Hedeflerinizi kısa
süreli olarak belirleyiniz. Daha sonra hayatınızı belli
süreyle sınırlayıp ona göre hedeflerinizi belirleyin. Bu planlamalar üzerinde
çalışın Önemli olan şudur; düzgün bir zaman yönetimiyle tercih ettikleri
etkinliklerin çoğunu bugünden yapmaya başlamamaları için dişe dokunur hiçbir
neden yoktur. Hedeflerimizde çatışmalar olabilir. Hedef çatışmaları öncelikler
belirlenerek çözümlenebilir. Hayattaki öncelikleri saptamamız gerekir.
6.HEMEN
ŞİMDİ BAŞLAYIN.
Daha
henüz fikirlerinizi değerlendirmek ya da sansürlemek çabasına girmeyin. Ayrıca
bir işi yapamayabileceğiniz düşüncesiyle kendinizi kelepçelemeyiniz. Bir şeyi
listenize yazdığınızda onu yapmak zorunda kalacağınız korkusunun sizi rahatsız
etmesine izin vermeyin. Ama imkansız rüyalar bile gelecek için bir takım yaralar
içerebilir. Hedefleri yapılacak işlerle karıştırmayın. Unutmayın; iş yapılabilen
bir şeydir. Hedefiniz daha sağlıklı yaşamak olabilir. Bu amaca ulaşmanızı
sağlayacak işler, bu akşam tatlı yememek, bu hafta içinde üç kez antrenman
yapmak ve yirmi dört saat için sigarayı bırakmak olabilir. Bir sürü olası iş
sıralamakta dürüst davrandıysanız şu anda elinizde çok fazla iş ve hepsini
yapmaya yetmesi imkansız bir süre olmalı. Öncelik belirleme zamanınız
gelmiştir; şimdi yaratıcı ve hayalci olmak yerine pratik ve gerçekçi düşünmemiz
gerekli. Bu işe başlamanın yolu, az öncelikli maddeleri bulup defterden
silmektir.
Şimdi
yapacaklarımızı tekrar gözden geçirelim.
1-Olası uzun
vadeli hedeflerinizi sıralayın.
2-Şuan için
geçerli öncelikler belirleyip A’lık hedefler tanımlayın.
3-A’lık işlerin
programını yapın.
4-Bu programları
uygulayın
7-PROGRAM
YAPMANIN YARARLARI
Hayattaki
önemli hedeflerinizi gerçekleştirme olasılığınızı artırmak için her gün
zamanınızı yeniden planlamalısınız. Ne kadar meşgul olursanız olun hep plan
yapmaya zaman ayırmalısınız. Plan yapmak için günün başında ya da sonunda on
dakika ayırın, çabalarınızın karşılığını bin katıldığınızı göreceksiniz.
Planlamanın genellikle sabah ilk iş olarak ya da gün sonunda yapılması iyidir.
Sabah saat beşte, evdeki herkesten önce kalkılmalı ve bu sessiz zamanı en
önemli işe, plan yapmaya ayrılmalıdır.
Size
gereken şey zamanınızın her anını kaydetmek değil zamanınızı programlamak çünkü
önemli zaman ayarlamalarıyla gerçekten yapmak istedikleriniz için çok zaman
yaratabilirsiniz. Unutmayın, önemli işler için hep yeterli zaman bulunur. En
meşgul kişiler yapmak istedikleri şeyler için zaman buluyorlar. Bunun nedeni de
başkalarından çok zamanları olması değil, bu olayı özenli planlamalar yaparak
zaman yaratmak olarak görebilmeleridir.
İnsanların iyi çalıştıkları zamanları vardır. Biz bunlara birincil zamanlar
diyoruz. Birincil zamanlar, iç ve dış olmak üzere ikiye ayrılır. Tüm iç
birincil zamanınızı birincil projelere ayrın Dış birincil zamanda dış
kaynaklara (genellikle insanlara)kararlar, sorular ve bilgi alışverişi için en
rahat ulaşılabilecek zamandır. Etkili zaman programı yapabilmek için gevşek
olun. Ortaya çıkabilecek beklenmedik durumlarla baş edebilmek için esnek
olmanız gereklidir.
8-VARLIĞINDAN
BİLE HABERSİZ OLDUĞUNUZ ZAMANI NASIL BULACAKSINIZ?
İnsanların
çoğu önemsiz işlerde vakitlerini harcayarak, asıl yapması gereken işlere vakit
ayıramamaktadırlar Bu da işlerin birikmesi neticesini doğurmaktadır. Zaten
başarısız yöneticilerin çoğunun ailelerine vakit ayıramayıp, yo ğun iş
mesaileri altında ezilen insanlar olduğu yapılan araştırmalarda belirlenmiştir.
Eğer işleri rahatlamaya ve hiçbir şey yapmamaya zaman bulacağınız biçimde
ayarlarsanız çok şeyi başarabilirsiniz ve bunu da büyük zevk alarak yapabilirsiniz
diye düşünüyorum. Bir müşterime yaptığım telkinlerle; yaptığı etkinlikleri
dinlemeyi dengelemesini öğrettim. Benim fikrime göre, bazen hiçbir şey yapmamak
da dahil hiçbir şey tam bir zaman kaybı değildir. Bazen daha çok boş vakit
oluşturmanın tek yolu içinizdeki talepleri kendi inisiyatifinizle azaltmaya çalışmanızdır.
Ev
hanımlarının en büyük sorunu, işlerin yoğunluğundan dinlenmeye fırsat
bulamamalarıdır.Ev hanımları için düzenli biçimde programlarını bir boş zaman
çizelgesini özellikle tavsiye ederim. Eğer bir ev hanımı zamanını etkileyen dış
değişikliklere karşı duyarlı olursa, sık sık daha önceden fark etmemiş olduğu
fazladan birkaç saat bulabilir Ben, normal durumlarda iki üç ilerisine bakıp
ufukta nelerin olduğunu soruşturmanın iyi bir fikir olduğunu düşünürüm.
Geçiş
zamanlarını iyi değerlendirmeniz gerekir. Daha önce de bahsettiğim gibi, ben
sabah saat beşte kalkarım, ve iki saatlik geçiş zamanını günümüzün kalanında
hayattaki hedeflerimde ilerleyebilmem için o gün yapılacak işleri planlayarak
geçiririm. İş zamanını gerçekleştirmenin başka yoları da vardır. Rahmetli
Robert Kennedy’nin tıraş olurken Sheakspeare oyunları dinlediği anlatırdı.
Aslında molalar değerlendirilmesi için gerekli bire bir boş vakitlerdir. bu
vakitlerde yapmanız gereken kısa süreli bir işi yapabilirsiniz. Genellikle tam
teşkilatlı bir öğle yemeği müthiş zaman kaybıdır. Doktorların çoğu günde üç
sağlam öğün yemeğe kesinlikle karşılar. Bekleme zamanlarından da
yararlanabilirsiniz. Uykunuzun işe yaramasını sağlayın. Doktorların bulgularına
göre birçok insan fiziksel gereksinimleri olmadığı halde birçok insan uykuda
geçiriyor. İnsanlar yapmak üzere işe alındıkları ve kendilerinden istenen işi
yapt ıkları sürece her an meşgul görünmek zorunda olmamalılar gibi geliyor
bana. Fazladan dakikalarınız oluştukça üzerlerine atlayıp bunları hayattaki
hedef A’lık iş zamanına çevirmeye hazırsanız hayattaki hedeflerinize ulaşma
yolunda bir başlangıcı araya bir yerlere sıkıştırabilirsiniz. Bunu yapmanın çok
iyi bir yöntemi, benim özel önem taşıyan hedefler dediğim, bir haftayla bir kaç
ay arasında değişen süreleri kapsayan hedef programları oluşturmaktır. Bu hafta
mümkün olduğunca az yemek yapıp az bulaşık yıkamaya çalışan bir ev hanımı
mutfağına, üzerinde mutfaktan çıkıp eğlenmeye bak! Yazan kocaman bir yazı asmıştır.
Zaman mı yok? Şaka yapıyor olmalısınız!..
9-ÖNCELİKLERİNİZİ
EN İYİ ŞEKİLDE DEĞERLENDİRİN
Her gün
daha fazla şey başarmanın temel sırrı; her gün yapılacak işler için bir öncelik
listesi oluşturmak gereklidir. Yalnızca günlük listeler işe yarar. Daha fazla
iş başarmanın gerçek sırlarından biri de, her gün bir yapılacaklar listesi hazırlamaktır.
Ben listenize sıradan maddeleri katmamanızı ama bugün önceliği için olan özel
bir dikkat ya da çaba olmadıkça yapılmayacak her şeyi yapmanızı öneririm. Ne
kadar üzerinde dursam azdır; öncelikler belirlemelisiniz. Şimdi listenizi
tarayın ve B’lerden önce A’ları, C’ den önce de B’leri yerine getirin. Kafanızı
listenizi tamamlamaya takmayın. Önemli olan listeyi tamamlamak değil,
zamanınızı en iyi şekilde değerlendirmektir. İyi bir zaman kullanmasının
sürekli ilerleyen bir A’lık listesi vardır ve hangi A’yı yapacağına ya da bunun
nasıl yapılacağına takılıp kalmaz ya da belirli bir A hakkında mükemmeliyetçi
davranmaya çalışmaz. Onun yerine, günlük olarak bir takım A’lık işleri yapar ve
zamanını en iyi şekilde nasıl değerlendirebileceğini belirlediğinde o işi
yapmanın zamanının hemen o anda gelmiş olduğunu unutma!
10-YAPILMADAN
KALMASI DAHA İYİ OLAN İŞLER
Ne kadar
da rutin işlere bakıp da, daha önemli işleri, yetersiz yapıyorum demekten
kurtulmak için yapmadan bırakırız. Evde denenememiş beşyüz yemek tarifi
dururken kulağa çok lezzetli gelen yeni bir tarif alan ev hanımı, muhteşem bir
keşif yapmış olmanın kısa vadeli hissine yenik düşerken aslında topladığı
tarifleri deneyecek fırsatı hiç bulamadığı için zamanını harcamış oluyor. Ama
kendinizi kandırmayın. A’larınızı yapamama nedeniniz zamanınız olmaması değil
bütün bu C’leri yapmakla uğraşıyor olmanızdır. Size 80/20 kuralını öneririm.
80/20 kuralı, 10 maddelik bir listede, bu maddelerden iki tanesini yapmanızın
listedeki değerlerin çoğunu (%80) sağlayacağını belirtir. Bu iki maddeyi bulun,
onları A belirleyin ve yapın. Kalan sekiz tanenin çoğu kalsın, çünkü bunların sağlayacağı
değer en yüksek değerli iki maddenin sağlayacağından çok daha azdır. Nixon
1960’daki kampanyasının son günlerini 50 eyaletin hepsini ziyaret sözünü terine
getirmek için Alaska, Hawai ve Wyoming gibi eyaletlere koşturarak geçirirken
Kennedy kendisine çoğunluk sağlayacak eyaletleri geziyordu. Tabi ki bu ona
seçimi kazanmak gibi bir rüyanın gerçekleşmesinde yardımcı olmuştu. A’lık
işleriniz için zaman yollarından biri de kendinizi zaman ayırmaya zorunlu
hissettiğiniz C’lerin sayısını azaltmaktır.
Bu da önemsiz C’lerin A’lık işler için tehir edilmesiyle olur. Birçok yönetici,
kendilerinde işlerinde yararlı olabilecek kitapları okuyabilecek zamanları
olmadığından şikayetçiler. Öte yandan her ay gazete okumak için yeterli saatler
bulabiliyorlar. Belki de bunun nedeni gazetelerin her gün kolayca
bulunabiliyor, daha ucuz ve haber kadar eğlence için okunuyor olması olabilir.
Kitapları almak için genellikle bir çaba göstermeniz gereklidir, daha pahalıdırlar
ve temel kabul edilip ciddi okunurlar. Sonuç olarak, birçok yönetici yılda
yüzlerce gazete yalnızca birkaç kitap
okur. Ama bence hızlı okumaktan çok akıllıca okumak önemlidir. Karımla
birbirimize yüksek sesle kitap okumak gibi bir alışkanlığımız vardır. Bu
şekilde yılda yaklaşık yirmi kitap okuyoruz. Eğer hedefimiz verimlilik olsaydı
yan yana oturup bu kitapları kendi kendimize şimdikinin dörtte biri kadar
sürede okuyabilirdik. Bu hikayeyi aktarmamın nedeni, bir şey yapmanın en
verimli yolunun her zaman en iyi yol olmak zorunda olmadığına sizi ikna
etmektir. Yüksek sesle kitap oldukça verimsizdir, ama birlikte zaman geçirmek
için harika bir yoldur.
11-KENDİNİZİ
VE DİĞER İNSANLARI İDARE ETMEK İÇİN
Hiçbir
zaman herkesin istediği her şeyleri yapamazsınız, her şeyi birden yetiştirmek
için yeterli zaman yoktur. Bazen en iyi çözüm daha işin başında hayır demektir.
Derhal uygun bir şekilde ve nezaketle kullanılan bu tek sözcük size çok zaman
kazandırabilir. Birileri sizden bir şey istediğinde doğrudan doğruya hayır
diyemiyorsanız, uzlaşmanın yollarını arayın. Başkalarının isteklerini sizi dibe
çekmesini önlemek için birçok stratejiden hangisini seçerseniz seçin, düşünceli
olmanız her zaman yararlıdır. Başka insanlarla onların zamanları konusunda
düşünceli olmak için özel bir çaba harcarsanız onların da size ve zamanınıza
saygı duyma olasılığı büyük olur. Sizin de istediğiniz bu değil mi?
Yapacaklarınızı yapmak için zaman.
12-KENDİNİZ
İÇİN SESSİZLİK ZAMANI YARATIN
Sessizlik
zamanınızı meydana getirebilmeniz için birtakım işlerinizi başkalarına
devretmelisiniz. Bu da tabii ki alt birimleri daha yetkili kılmaktan geçer.
Kendinize ulaşılabilirlik saatleri oluşturun. Bu zamanlar dışında rahatsız edilmenizi
engellemiş olursunuz. Bu durumu sizi arayanlara yumuşak bir dille veya etkili
sloganlarla anlatabilirsiniz.
13-LAKEIN’IN
SORUSUNU SORUN
Kim günde
bin kere plan yapmak için on beşer dakikasını ayırabilir? Hiç kimse. O zaman
hiçbir şeyinizi bitiremezsiniz. O zaman Lakeın ‘n sorusunu sorun. Lakeın’ın
sorusu şudur; şu anda zamanını en iyi nasıl değerlendirebilirim? Bu soruya ilk
cevabı verdiğinizde sizi tatmin etmiyorsa, Lakeın sorusunu tekrarlayınız. Ama
bu soruyu her zaman sorun tabii bu soruyu anlamak için gözünüzün önüne
görebileceğiniz yere yerleştirin. Mükemmeliyetçi olmak sadece minimum bir değer
elde etmek için çok fazla çalıştığınız anlamına gelebilir. Hızlı çalışıp iyi iş
çıkarmak yeteneği sahibi olmaya çalışın. Çünkü hızlı çalışma temposu bir
avantajdır. Mükemmeliyetçi değeri %80 I çabanın son %20 lık kısmına geldiği
zaman yaralıdır. Mükemmeliyetçilik, bir gömlekteki son kırışıklıkları ütülemek
ya da düşük öncelikli bir mektupta yazım hatalarını kontrol etme gibi işlerde bir zaman
kaybıdır. Bir şeyi yarım saat içinde bitirmemiz gerekliyse saati ona göre
kurun.
14-DELİKLİ
PEYNİR YÖNTEMİ
Her araç
gibi bir plan da sadece kullanılırsa değerlidir. Eylemle hayata geçirmediğimiz
sürece en iyi planlar bile gündüz düşleri olarak kalırlar. Oyalanma! bu hem
kısa vadeli hem de uzun vadeli hedeflere ulaşmaya çalışan herkesin karşısına
çıkan temel tökezleme taşlarından biridir. Ama oyalanmanın sizi kontrol
etmesine izin vermektense olumlu bir şeyler yapmaya ne dersiniz? Seçiminiz
güncel yada geçerli olmadığı için bir planı uygulamazsanız onun nedeni oyalanma
değil, esnek ve uyumlu olma isteğidir. Oyalanmak, iyi bir A1’lik iş bulmuş,
seçiminizin geçerliliğini kesinleştirmiş ve iş üzerinde harcayabileceğiniz en
azından birkaç dakika bulmuşken hala bu işi yapıyor olmanızdır. Eğer her
seferinde zor A1’e başlamak
yerine kolay bir C’yle uğraşmayı seçerseniz oyalanıyorsunuz, önemli olan şeyden
kaçıyorsunuz demektir. Size delikli peynir metodunu bir misalle anlatayım. İste
size bütçe sorununu halletmek için birkaç delikli peynir atağı, geçen yılın
bütçesinin bir kopyasını almak, iletişim kurmanız gerekecek insanlara karar
vermek, bütçeyi tartışmak için bir toplantı ayarlamak ya da yanınızda çalışan
biriyle yemeğe gidip işin bir kısmını ona devretmek. Olası anlık işlerin
listesini yaparken dikkat etmeniz gereken kural sudur; liste, kolayca ve
çabucak başlatılabilecek ve bir şekilde Bezdirici A1’le ilişkili olan
maddelerle sınırlanmalıdır. Delikli peynir yaklaşımının altında yatan sav, 5 dakika
ya da daha az bir zamanda bir şeylere başlamanın gerçekten de mümkün olduğudur.
dakika ya da daha az bir zamanda bir şeylere başlamanın gerçekten de mümkün
olduğudur.
15-HEMEN İŞE
SARILABİLMEYİ SAĞLAYACAK ANLIK İŞLERİ NASIL BULACAKSINIZ ?
Eğer A1’ lik
işe sarılmakta zorlanıyorsanız; daha ayrıntılı planlama yapın. Bir şeyle
ilgilenmeye başlamak için insanın elinde en azından biraz bilgi olması gerekir.
Biraz bilgi, daha fazlasını istemeye yetiyor. Hobi dergilerini kimler okur? Hobi
hakkında zaten bir şey bilenler. Daha fazla bilgi edinmekte daha fazla işe
sarılmayı sağlayan anlık bir iştir. Okumak çoğu insan için en kolay anlık
işlerden biridir. Daha fazla bilgi edinmenin başka yolu da insanlarla konuşmaktır.
A1’inizle ilgili hiçbir şey yapamayacak durumdaysanız bir ilerletici iş
deneyin. Bir rapor hazırlamaya başlamanızı sağlayacak belirgin bir anlık iş,
raporun kapsayacağı noktalar hakkında notlar almaktır. En etkili ilerletici işlerin
çoğu sadece birkaç saniye sürer.
Doğru
kanalı seçmek yararlı ilerletici bir iştir. Basit fiziksel hareketlerin
gerçekten de anlamlı bir işe sarılmaya götürdüğünü çok yaşadım. Bazen ruh
haliniz bir şeyle bir şeyler yapmaya uygun olmasını beklemek en iyisidir. Kendinizi
yapmak istemediğiniz bir şeyi yapmaya zorlayarak çok fazla enerji harcamak
istemezsiniz. Ama genellikle özellikle de A1’ iniz olarak belirlediğiniz işi
oldukça karmaşık ve birbirinden farklı bir şok adımdan oluşuyorsa projenin en
azından bir kısmının sizin şu andaki ruh halinize uyması çok muhtemeldir. Sizin
işiniz bu zayıf noktayı bulmaktır. Belki de işlere başlayamamanızın nedeni
motivasyon eksikliğinizdir. Bu durumda motivasyon sağlamak için birkaç
dakikanızı ayırmak iyi bir yatırımdır. Bir işi gerçekleştirmeyi karar
verdiğinizde kendinize mecburiyet düşüncesini hakim kılın. Başkalarına vaatte
bulunun. Çoğunlukla çok sevimsiz de olsalar, teslim tarihleri de insanı elime
zorlar. Daha sonra yapmak yerine bir teslim tarihi sözü vermek iyi bir iş, iyi
bir teşviktir. Toplantılar özel bir teslim tarihi türüdür. Çoğu toplantılar,
birileri A1’lik bir işi kolayca ya da kendi başına yapamadığı için düzenlenir.
Bir toplantı düzenlenmesini istemek işe sarılmayı sağlayacak bir anlık iş
olabilir. Ama bu tür bir toplantıya katılmak kesinlikle öyle değildir.
Genellikle işleri kendi kendinize daha iyi becerirsiniz.
16-İŞLERLE
İLGİLİ KALMAK İÇİN UYARI DEĞİŞİKLİKLERİ YARATMAYI DENEYİN.
Her zaman
bir sonraki adımı deneyin, sıkılmaya gerek yok. Hareketlerinizi kontrol altına
alacaksanız tek şansınız doğru uyarıcı değişikliğini bulmaktır. Genellikle ara
vermek size yetecektir. En çok işe yarayan yöntem, işi yapma biçiminizi
değiştirmektir. Bilgi ya da fikir toplamaktan yorulduysanız, elinizdekileri
işleyin. Hazırlık aşamalarına o kadar dalabilirsiniz ki bu şekilde her projeyi
ölüme götürebilirsiniz.
17-BAZEN YAVAŞLAMAK
İŞİN İZE YARAR.
A1’den
kaçıp başka bir şey yapmak üzere olduğunuzu hissederseniz, kendinize hararetle
karar zamanında olduğunuzu söyleyin. Bunun ne kadar önemli bir zaman olduğunu
kendi kendinize hatırlatın. Yavaşlamak için kendinizi uyarın. Ve A1’ e olan
nefretinizi yenmeye yardımcı olmak için şu üç yolu kollayın.
1-Sevimsizlikle
doğrudan yüzleşin.
2-Gecikmeden
kaynaklanacak daha büyük sevimsizlikleri fark edin.
3-Sevimsizliği
dengeleyecek bir şevk yaratın.
18-KORKUNUN
YOLUNUZA ÇIKMASINA İZİN VERMEYİN
Psikolog
ve psikiyatristlerle olan sohbetlerim sırasında her türlü kaçışın altında
korkunun yattığına ikna olduğum için öncelikle korkuya değineceğim. Korkunuzu
yenebilirsiniz, o sevimsiz A1’ide yapabilirsiniz. Duygularınızın sizi
yıldırmasına izin vermeyin. Sizin de yıllardır beslediğiniz korkularınızı ilk
defa yenmeye çalıştığınızda her şeyin bu kadar iyi gideceğini pek tahmin
etmiyorum. Ama bir daha ki sefere herhangi korku yüzünden A1’lik işinizle de, oyalandığınızdan
şüphelendiğinizde, artık ortaya çıkmaya korkacak duruma gelene kadar bu
korkunuzu yok etmeyi, sınırlamayı, judo lamayı ve şişirmeyi deneyin.
19-GECİKMENİN GERÇEK BEDELİ
Karar
zamanına geldiğinizde ve sevimsiz A1’i yapmak yerine oyalanmak üzere
olduğunuzda, şüphelendiğinizde gecikmenin sonuçlarını düşünmek için birkaç
dakika ayırmak sizi çoğunlukla hemen hizaya sokar. Bir iş zamanında yapılmadığı
müddetçe o işi gerçekleştirme imkanı azalır. İşte size oyalanmanın sorun ve
fazladan iş yarattığı bir örnek: Arabanızın yağını değiştirmeyi çok ihmal
ederseniz üreticinin garanti süresinin dolmasından iki ay sonra yaklaşık 375
dolarlık bir motor tamir masrafı vermek zorunda kalabilirsiniz. Riskleri göz önünde
bulundurun. Teslim tarihi deliliğini önleyebilmenin bir yolu; işlere sarılmadan
önce o kadar çok beklemeyin, kendinize teslim tarihinden önce biraz daha fazla
zaman tanıyın. Baskı tam olarak oluşmamış olsa da biraz daha erken başlamayı
deneyin. Bence, iyi çalışmak için gerekli baskı düzeyini azaltmayı öğrendikçe
iradenizi kuvvetlendirdiğinizi de göreceksiniz. Kendinizi daha rahat hissedecek
ve zamanınızı daha iyi kontrol edebildiğinizi keşfedeceksiniz.
20-YARARLARI
VURGULAMAYI ÖĞRENİN
Bir işe
başlamadan önce o işin kazandıracağı artı puanlarla ile eksileri tespit edin.
Uzun ya da karmaşık bir işi yaparken yararları vurgulamak özellikle faydalıdır.
İşi tamamen bitirdiğinizde alınacak ödüllerde önemlidir. Bu kitabı yazmayı
bitirdikten sonra bir tatil yapacağım. Hemen erişeceğiniz bir ödülü hayattaki
hedeflerinize bağlamak faydalı olur. İşin değerini gözünüzün önünde tutmanın
bir yolu da A1’
de
çalışmaya devam ederseniz olacakları kendinize önceden biraz tattırmanızdır. Sevimsiz
A1’i yapmanızı sağlamanın bir başka yolu da, bu işi bir oyuna çevirmektir. Sık
sık belirli bir raporu hazırlaması gereken bir sekreterseniz bu kez hiç daktilo
hatası yapmadan yazmayı deneyin. Bir önceki sefer kaç hata yapmış olduğunuzu
bir kağıt parçasına not edin ve bu sefer bu skoru geçip geçemeyeceğinize bakın.
Yararları vurgulayın ve A1’i. bitirmeye daha yaklaşın.
21-KAÇTIKTAN
SONRA NASIL GER İ DÖNECEKSİN İZ?
A1’i
yapmıyorsanız onun yerine başka bir şey yapıyorsunuz demektir. Aslında değeri
ne olursa olsun bu başka bir şey, kısmen A1’i
yapmaktan ya da düşünmekten bir kaçış olduğu için çekici gelir. İşte size sık
sık kullanılan yedi kaçış:
1-Kendini işe gömme: Golf oynamak için gününün geri
kalanını tatil etmek.
2-Sosyal olmak: Telefonda oyalanmak.
3-Okumak. Daha önce okunmaya değer
olmadığı gerekçesiyle alt çekmeceye kaldırmak.
4-Kendiniz yapmak: Bir referans kitabının üç temel
sayfasının fotokopisini çektirmek yerine bir saat boyunca not almakla uğraşmak.
5-Abartmak: Tam bir tertip ve verimlik örneği
olmak için masanızın içini ve dışını pırıl pırıl yapmak.
6-Kaçmak: Kolaylaştırması gerekmeyen bir
şeyleri kolaylaştırmak; öğle yemeği saatini uzatmak.
7-Hayal kurmak: Beklediğiniz terfinizden gelecek
fazla paraları nasıl harcayacağınızı düşünmek Bir önceki gün partide ne kadar
da komik bir espri yaptığınızı hatırlamak.
Bu
kaçışlardaki sorun, A1’i yapıyor olmanız gerekirken bunları kaçış olarak
kullanmaya alışmış olmanızdır. Bir de duygusal kaçışlar vardır: Kendini suçlu
hissetme, sinirlenme, kafaya takma. Bu tür duygulara dalmak, A 1’le uğraşmaktan
kaçmak için sık sık kullanılan bir yoldur. Zamanınızı en iyi değerlendirme
şekli A1’i yapmaktır.
Bununla
karşılaştırınca her şeye nispeten zaman kaybıdır. Karar zamanında A1’i
seçeceğinizden emin olmanın bir başka yolu da tüm kaçış yollarınızı tıkamaktır.
Bu kaçış yolları muhteliftir. Hemen hemen herkes için büyük kaçış televizyondur.
Kendinizi azad edin! Televizyonunuzu birilerine verin ve A1’inizi kovalayın. Bazen
oyalanmayı olumlu olarak kullanabilirsiniz.
22-GELECEK
SEFERE NASIL BAŞARILI OLACAKSINIZ?
Aşağıdaki
noktalarda iradeye ihtiyacınız olacak.
1-Kendinizi
bezgin ve telaşlı hissederken plan yapmak.
2-Denediğiniz
anlık işlerin bazılarının sonucunda bir şey çıkmasa da bir projeye devam etmek.
3-Yapılacak
önemli ama sevimsiz bir A1’iniz varken en sevgili kaçışlarınızı kullanmamak.
4-Daha önceki
başarısızlıklara rağmen olumlu bir yaklaşımı koruyabilmek.
5-Her gün
hayattaki hedefleriniz için bir şey yapmak.
6-Gerçek ya
da hayali korkuların üstesinden gelmek.
7-Tam önünüzde
duran kolay (ama önemsiz) bir şeyi yapmak için direnmek. Çoğu insanların
iradelerini geliştirmeye çalışırken yaptıkları hata kendilerini çok fazla
zorlamalarıdır.
İlk
çabaların başarılı olmasını sanayide yeni bir yeteneği öğrenmeyi oldukça
kolaylaştırdığını araştırmalar belirlemiştir. Kanada Kraliyet Hava
Kuvvetlerinin alıştırmaları alıştırmayı yapanların bir sonraki gün daha fazla
çaba gerektiğinin neredeyse hiç farkına varamayacağı biçimde günden güne artan
ama birkaç aya yayılan toplam etkisi kendisini çok iyi belli eder. Normalde
insanların iradelerini bilinçli olarak kullandıkları yer zaman ona
gereksinimleri olduğu zamandır. Ama bunu sadece iş zorken ve sizin de
olabilecek her yardıma ihtiyacınız varken uygularsanız sık sık başarısız
olmanız hiç de şaşılacak bir durum değildir. İrade vahşi bir at gibidir. Vahşi
bir atı üretici işler için yapması için eğitmek istiyorsanız bunu ondan kaçarak
başaramayacağınız kesindir. Burada anafikir, at yanlış yönde gidiyor da olsa
onunla birlikte kalmaktır. İradenizi geliştirmeye karar verirseniz şunu
unutmayın; kendinizi çok fazla zorlamayın. Dayanma sınırlarınızın ötesine
uzanmaya çalışmayın. Kendinizi kopma noktasına kadar germek yerine kapasitenizi
yavaş yavaş arttırma yoluna gidin. Unutmayın, biraz daha iradeli olmanız
zamanla iradenizi çok daha fazla geliştirmenizi sağlayacaktır.
23-ELİNİZDEN
GELENİN EN İYİSİNİ YAPIP BUNU BAŞARI OLARAK DEĞERLENDİRİN
Hatalar
yüzünden umutsuzlu ğa kapılmayın. Deneme yanılma, insan olmanın bir parçasıdır.
Her hatanın sizin ilerideki başarılarınıza biraz daha yakınlaştırdığını
düşünün. Hata sürekli olmamalıdır. Bu deneyi yaşamış biri olarak sürekli hata
yapmak (ve başarılı olmak) için yeni alanlar ararım.
Bilimsel
araştırmalarda yapılan çok sayıda hata genellikle başarıya götürür. İşini
kaybetti,(1832); yasama meclisine seçilemedi,(1832); iş hayatında başarısız
oldu, (1833);yasama meclisine seçildi,(1834);sevgilisi öldü,(1835);duygusal bunalım
geçirdi,(1836); temsilciler meclisi başkanlığına seçilemedi,(1838); kongreye
aday olmayı başaramadı, (1843);kongreye seçildi,(1846);yeniden
seçilemedi,(1849); senatoya giremedi,(1854);Başkan yardımcılığına aday olmayı
başaramadı,(1856); senatoya yine giremedi,(1858);ama(1860) yılında Abraham
Lincoln A. B. D Başkanı seçildi. Hayat yalnızca en iyi çabalar bazında
yaşanabilir Başarısızlığın size denemekten vazgeçirmesine izin vermeyin. Sonuç
olarak, siz de her dakikadan daha fazla zevk alabilir, mesleğinizde ve kişisel
yaşantınızda daha başarılı olabilir ve çok daha az çabayla çok daha fazla şey
başarabilirsiniz. Bugün sizin için gerçekten de bir dönüm noktası olabilir. Hayatınızdan
daha fazla zaman alabilirsiniz. Bu durumda şu anda zamanınızı en iyi nasıl
değerlendirebilirsiniz?